Vergane Glorie

In het Noordhollands Dagblad van 14 november stond dat de R. van Hasselt en de C. Bosman worden gesloopt door een sloopverwerkingsbedrijf in Gent. Waarschijnlijk kent u deze namen niet, maar ooit waren deze stoomschepen de trots van Enkhuizen: witte, gestroomlijnde, moderne passagiersschepen met alle luxe die je je in die tijd kon wensen. 

Ze werden gebouwd in Kinderdijk, op de scheepswerven van J. & K. Smit in 1915. Tussen 1915 en1956 zorgden ze voor een snelle comfortabele overtocht van Enkhuizen naar Stavoren. 
Naast station Enkhuizen, waar nu het terras is, was hun vertrekplaats. De passagiers liepen over een loopplank naar het schip en werden door een enorme luifel beschermd tegen zon en regen. In Stavoren legden ze aan naast het station, waar de sneltrein stond te wachten. 

Tijdens de overtocht konden de eersteklaspassagiers dineren in de eerste klas restauratie met damasten tafellakens, gevouwen servetten, wijnkoelers en zilveren vaasjes met bloemen. Of ze konden een drankje doen en een krantje lezen in de eerste klas salon. De tweedeklaspassagiers konden plaats nemen op pluche banken in de kajuit. Waar de derde klas passagiers moesten blijven is niet duidelijk, wel konden ze een frisse neus halen op het derde klas promenadedek. Ook waren er een leeszaal en een rooksalon aan boord. 
De Bosman en de Van Hasselt werden geëxploiteerd door C. Bosman. Deze ondernemer startte in 1886, een jaar nadat de spoorlijn Enkhuizen Amsterdam gereed was, een veerdienst tussen Enkhuizen en Stavoren. In 1896 neemt de Hollandsche IJzeren Spoorweg Maatschappij de exploitatie over. Deze maatschappij gaat later op in de N.S.. 

In 1956 werden de schepen uit de vaart genomen. Door de Tweede Wereldoorlog waren ze waarschijnlijk veel van hun glans verloren. De Bosman werd door het Nederlandse leger gebombardeerd en de Van Hasselt werd afgezonken in de ingang van de Oude Haven. De Duitsers hebben het schip weer opgetakeld en na in camouflage kleuren te zijn geschilderd werden ze weer ingezet voor de veerdienst, ondanks veel luchtaanvallen. Tijdens de spoorwegstaking worden de schepen door de Duitsers ingezet, en verdwenen ze uit Enkhuizen. Na de oorlog worden ze teruggevonden in Amsterdam 

Door de Afsluitdijk en de auto was de veerdienst te duur geworden en werden ze door de N.S. eind jaren 50 verkocht. Daarna werden ze nog door diverse maatschappijen gebruikt onder andere namen. Na veel omzwervingen worden ze in Wenen teruggevonden en gekocht door Nederlandse ondernemers die ze wilden restaureren. Van die plannen komt niets terecht en de schepen verroesten en verworden tot schroot. 
Een roemloos einde voor deze prachtige schepen. Het enige wat rest in Enkhuizen is een staatsieportret van de Van Hasselt in de hal van het station.

Jorien Kant
Archiefcollectief